دیوان عدالت اداری چیست + وظایف و اختیارات

دیوان عدالت اداری یکی از مراجع قضایی زیر مجموعه های قوه غذایی می باشد که روی اجرای اصولی قانون در واحدهای مختلف دولتی و مراجع نظارت کرده و همین طور حافظ حقوق شهروندان است. هدف اصلی این سازمان این است که به شکایات مردم رسیدگی کرده تا احقاق حق آن ها بهتر انجام شود. در واقع دیوان عدالت اداری از اصلی ترین نهادهای نظارتی است که قوانین را به صورت صحیح در دستگاه های اجرایی و دولتی پیگیری می کند. (این مقاله توسط اینجانب محمدرضا کریمی وکیل دیوان عدالت اداری تهیه و تنظیم شده است)

دیوان عدالت اداری چه وظایفی دارد؟

این سازمان از اهمیت زیادی برخوردار است و مردم از سرتاسر کشور برای احقاق حق شان به آن مراجعه می کنند. به همین دلیل دارای یک سری وظایف است که از جمله شان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1) حل و فصل اختلافات: از مهم ترین وظایف این مجموعه است، چرا که در آن مقررات، اجرای قوانین، اعمال دولتی و … پیگیری می شود.

2) نظارت بر قوانین: یکی دیگر از وظایف دیوان عدالت اداری این است که در صورت نقص اصول قانونی به وسیله دولت یا نهادهای دولتی آن ها را پیگیری کرده و وارد عمل شود.

3) تقویت نظام اداری: این دیوان به صورت قابل توجه ای به نظام اداری کشور کمک کردن و با بررسی عملکرد دولتی، اصول اداری را بهینه سازی می کند.

4) ارائه تصمیمات عدالت محور: از دیگر وظایف دیوان عدالت می توان به ارائه یک سری تصمیمات بر پایه مفاد قانونی بین مردم و دولت به منظور کاهش اختلافات اشاره کرد.

تشکیلات دیوان عدالت اداری به چه صورت است؟

این دیوار شامل یک سری تشکیلات است که در کنار هم دیگر به ارائه خدمات می پردازند. در راس آن رئیس دیوان است که از سمت رئیس قوه قضاییه منصوب می گردد و مدیریت و بررسی تمامی کارهای دیوان را بر عهده می گیرد. همین طور این دیوان یک سری تشکیلات دیگر هم دارد که عبارتند از:

1) شعب دیوان: شعب بدوی و شعب تجدید نظر یکی دیگر از تشکیلات این دیوان هستند که امتیاز بررسی و رسیدگی به دعاوی شهروندان بر علیه دولت را دارند.

2) هیئت عمومی دیوان: در این هیئت، ارزیابی، تصمیم گیری به منظور مقررات دولتی مغایر با قوانین شرع یا خارج از صلاحیت قوه مجریه بررسی می شود.

3) هیئت تخصصی دیوان: این بخش وظیفه رسیدگی ابتدایی هر آن چه که در صلاحیت عمومی می باشد را بر عهده دارند.

4) دفاتر استانی دیوان: در این ساختار برای راحتی دسترسی مردم در هر استان، دفاتری به منظور اخذ و ارسال شکایات وجود دارد.

اعضای دیوان عدالت اداری

دیوان عدالت اداری یک سری اعضا دارد که آن ها در کنار هم دیگر فعالیت می کنند و شامل گروهی از قضات، معاونان، روسا و مستشاران می باشد که به وسیله رئیس قوه قضاییه منصوب می گردد که عبارتند:
1) هیئت عمومی دیوان: تشکیل شده از روسا، روسای هیئت های تخصصی، روسای شعب بدوی و مستشاران

2) هیئت تخصصی دیوان: متشکل از 15 نفر از قضات دیوان

3) واحد اجرای احکام: شامل دادرس اجرای احکام و مدیران

4) شعب بدوی دیوان: متکشل از رئیس یا دادرس علی البدل

5) شعب تجدید نظر: شامل مستشار و رئیس

6) تشکیلا قضایی و اداری: شامل معاونان تخصصی

7) قضات دیوان: زیر نظر رئیس قوه قضاییه

چطور می توان به دیوان عدالت اداری شکایت کرد؟

یکی از سوالات رایجی که پرسیده می شود این است چطور می توان به دیوان عدالت اداری شکایت کرد؟ باید بگوییم که هم اکنون شما می توانید به شکل آنلاین و با ثبت نام در سامنه ثنا شکایت خود را تنظیم کنید. فرد باید دادخواست خود را تنظیم کرده و با شرح دقیق دلایل خود، اعتراض و موارد نقش قانون و بیان خواسته های خود ابتدا به سامانه وارد شده و سپس احراز هویت انجام دهد.
همراه با ارائه دادخواست، ارائه مدارک مد نظر و مرتبط با پرونده نیز به اثبات ادعای شاکی کمک می کند. لازم به ذکر است که شاکی باید به منظور ثبت شکایت، هزینه های دادرسی را با توجه به تعرفه های مصوب پرداخت نماید. با ثبت شکایت و پرداخت هزینه ها، پرونده به دیوان ارجاع داده شده و در زمان کم رسیدگی به آن خواهد شد.

نکات مهم حقوقی در این زمینه

علاوه بر موارد گفته شده یک سری نکات هم وجود دارند که شما می توانید از آن ها بهره بگیرید تا بتوانید آن ها را پیاده سازی کنید.
در ماده 43 قانون تشکیلات دیوان عدالت اداری مشخص شده تا هر کدام از طرفای دعوا می توانند از طرف دیوان برای ارائه توضحیات خود احضار شوند و چنان چه شکایت از واحدهای ذکر شده یا ادارات در ماده 10 قانون تشکیلات باشد، طرف شکایت باید نماینده ای را به این نهاد معرفی نماید که مهم ترین نکات حقوقی ماده 43 در این مورد عبارتند از:

1) تبصره 1: اگر شاکی پس از ابلاغ در سازمان نباشد.

2) تبصره 2: در صورتی که طرف شکایت، بدون یک عذر موجه در سازمان حضور پیدا نکند یا دادخواست اولیه و لایجه دفاعی بدون توضیحات وجود نداشته باشد، قرار ابطال دادخواست صادر خواهد شد.

3) تبصره 3: عدم معرفی نمایند توسط طرف شکایت یا عدم حضور در مهلت اعلام شده، موجب انفصال موقت از خدمات دوولتی از 60 روز تا یک سال می شود.

راهنمای استفاده از خدمات دیوان عدالت اداری

با توجه به موارد گفته شده، ارائه دادخواست اولیه به دیوان نیاز به مهارت و رعایت یک سری المان ها دارد. به همین دلیل به کسانی که می خواهند طرح شکایت در دیوان عدالت انجام دهند، توصیه می کنیم تا از وکلای متخصص و با تجربه در این زمینه کمک بگیرند تا تمامی مراحل به خوبی انجام شود.

مزایای خدمات دیوان عدالت

دیوان عدالت اداری با رسیدگی به اعتراضات، تظلمات، شکایت ها و .. شهروندان نسبت به اقدامات و تصمیمات دستگاه های دولتی و به احقاق حق افراد و همین طور پاسخ دهی بهتر در ادارات دولتی کمک می کند. این دیوان یک مرجع تخصصی است که سرعت رسیدگی بالایی دارد.
ارائه خدمات در دیوان عدالت اداری دارای یک سری مزایا است که از جمله شان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1) دسترسی به عدالت: این قابلیت وجود دارد تا جلوی تصمیمات ناعادلانه یا غیر قانونی گرفته شود.

2) سرعت رسیدگی: با طرح شکایت در این دیوان می توان در زمان کم تر به نتیجه رسید.

3) اجرای آرای مصادره: آرای دیوان عدالت در دستگاه های دولتی اجرا می شود و در صورت عدم انجام آن امکان پیگیری قانونی وجود ندارد.

4) رسیدگی به شکایات متنوع: دیوان به شکایات مرتبط با تصمیمات و اقدامات و آیین نامه های دولتی رسیدگی خواهد کرد.

5) تخصص در زمینه های اداری: دیوان عدالت اداری به عنوان یک مرجع تخصصی در امور اداری، با ارائه درک بهتر به رسیدگی پرونده ها می پردازد.

6) نظارت بر کارکرد دولتی: دیوان عدالت با رسیدگی به شکایات روی عملکرد دولتی نظارت کرده و به بهبود آن کمک می کند.

7) احقاق حق افراد: هدف اصلی و مزیت مهم آن این است که حق افراد در آن گرفته شده و پایمال نگردد.

جمع بندی

دیوان عدالت اداری یکی از مهم ترین سازمان های حال حاضر کشور است و به شما یک مسیر قانونی را ارائه می دهد تا شکایات خود را تنظیم کنید. به همین دلیل در این سازمان شما می توانید نسبت به دستگاه های دولتی و … از حقوق خود دفاع نمایید. دیوان عدالت دارای یک سری مراحل است که اگر در آن تجربه و مهارت ندارید و نمی دانید که چطور شکایت را ارائه دهید، بهتر است از وکیل در این زمینه کمک بگیرید.

سپردن امور به وکلای با تجربه در این زمینه باعث شده تا روند کاری شما سریع تر انجام شود و همین طور زودتر به نتایج دلخواه خود برسید. وکلای دیوان عدالت به شما یک سری خدمات، راهنمایی و مشاوره در این زمینه ارائه می دهند که حاصل موارد قانونی و تجربیات خود از طرح شکایت های مختلف است که تاثیر زیادی در این روند می گذارد.

این مطلب کاربردی را هم از دست ندهید : صفر تا صد تخلفات اداری کارمندان دولت